Dlaczego wicher tak wyje

I z jękiem leci ku niebu?

Czy skargi roznosi czyje?....

Czy pieśń zawodzi pogrzebu?



Różne są nędze na ziemi:

Są jedne, co litość budzą,

I ma kto płakać nad niemi,

I boleść utulić cudzą.



Są inne, jakby przeklęte

Od świata, ludzi i Boga...

Gdzie serca rozpaczą wzdęte

Otacza pustka złowroga.



Nikt się nad nimi nie żali...

Obca im wszelka pociecha...

I przepadają gdzieś w dali

Samotnie, bez łzy, bez echa.



Tylko wiatr niesie ku niebu

Brzemienne klątwą rozpacze

I wyje pieśni pogrzebu...

W ciemnościach jęczy i płacze.


Choć w praw niezmiennych poruszasz się kole

Jeśli rozpoznasz twórcze ich zamysły

I ten ich związek z dobrem świata ścisły,

I cel ich wieczny w swoją wcielisz wolę -



Wtedy swobodne masz do czynu pole:

Opadło jarzmo, więzy twoje prysły,

I jako czynnik chętny, niezawisły,

W rozwoju świata grasz świadomą rolę.



Lecz gdy chcesz działać ku powszechnej szkodzie

Gwałcić istotne zadania człowiecze -

Trudem Danaid wszelka twoja praca;



Jarzmo niewoli kark ci wtenczas bodzie,

Wyższa potęga przemocą cię wlecze

I przeciw tobie czyny twoje zwraca.